اسماعیل اصلانی دیرانلو | هر چیزی از یک ایده شروع می‌شود، ایدۀ تو چیست؟

وبلاگ‌نویسی و اینستاگرام چگونه رابطه‌ای با یکدیگر دارند؟ قبل از اینکه بخواهم به این پرسش پاسخ دهم، دوست دارم به دو نکته ظریف اشاره کنم. یک) فاصله اختراعات بشر طبق چیزی که از تاریخ علم می‌آموزیم، در ابتدا فاصله اختراعات بشر خیلی زیاد بوده است. مثلاً بین اختراع خط و اختراع چرخ خدا می‌داند که چند سال فاصله بوده است. ولی هر چه در زمان پیش آمده‌ایم این فاصله کمتر و کمتر شده است. البته این آهنگ کم شدن فاصله‌ی اختراعات بشر هم خیلی سریع نبوده است. به یک معنا تا قبل از جنگ‌های جهانی، فاصله‌ی اختراعات و اکتشافات اندک اندک کم شده بوده است. اما وقتی جنگ‌های جهانی رخ داد، در اثر عوامل متعددی که جای بحث خاص خود را دارد، به طور ناگهانی فاصله اختراعات بشر کم شد. این فاصله دوباره در سالهای ابتدای قرن بیستم باز هم کم و کم‌تر شد. طوری که بعد از سال‌های ۱۹۵۰ ما با دنیایی مواجه هستیم که فاصله هر «دستاورد اساسی» تا «دستاورد اساسی» دیگر کمتر از یکی دو سال است. من از دستاورد اساسی صحبت کردم. و الا می‌دانیم که روزانه حجم قابل توجهی اختراع و اکتشاف و همچنین مقاله علمی در جهان ثبت می‌شود. بنابراین ما در دنیایی زندگی می‌کنیم که تحولات اساسی در آن به سرعت در حال ظهور هستند و ما باید در هماهنگ کردن خود با این تحولات به معنای واقعی کلمه «سریع» عمل کنیم. دو) تحولات غیرقابل پیش‌بینی همین چند سال پیش اگر صحبت از گوشی تلفن همراه برای همه مردم می‌کردی، صحبتی خنده‌دار کرده بودی. اگر علاوه بر آن از اینترنت موبایل هم صحبت می‌کردی که باز حرف خنده‌دارتری زده بودی. اما الان کسی را نمی‌بینیم که بدون تلفن همراه هوشمند متصل به اینترنت بتواند دقیقه‌ای سر کند! یادم می‌آید چند سال پیش در جمعی از اقوام و فامیل نشسته بودیم. شبی بود در یک تابستان گرم و بعد از اتمام مراسم عروسی و ما جمعی نوجوان و جوان در یک اتاق مشغول صحبت‌های صمیمانه بودیم. در میان صحبت‌ها و بحث‌ها جایی بحث از توسعه روستاها و بحث اشتغال و … شد. من هم که آن موقع شاید سال آخر دبیرستان یا سال پیش‌دانشگاهی بودم اعلام کردم که تا چند سال بعد اینترنت تمام دنیا را خواهد گرفت. هر فردی در هر نقطه از جهان که باشد می‌تواند با یک کامپیوتر و یک اتصال اینترنت برای خودش شغلی فراهم کند. از جمله در ایران هم همین اتفاق خواهد افتاد. کل جمع بدون لحظه‌ای مکث خندیدند. بدون اینکه حتی زحمتی به خود بدهند و از من بپرسند که منبع حرف تو چیست؟ و مگر آنگونه نشد؟ و اینکه اینترنت و گوشی تلفن همراه امروزه نقش «عضوی از بدن هر شهروند» را دارند، به آن اضافه کنید شبکه‌های اجتماعی را که به این دو اضافه شده‌اند و الان دیگر کمتر کسی است که گوشی تلفن همراه هوشمند متصل به اینترنت نداشته باشد و علاوه بر آن حساب اینستاگرامی فعالی هم نداشته باشد! امروزه خیلی‌ها به فکر این هستند که از همان حساب اینستاگرام خود کسب درآمد هم بکنند. اگر هم قضیه اقتصادی نیست، لااقل می‌شود از …